Moody's - SOCAR-ის გაზის მზარდი წილი ენერგეტიკული გარდამავალი რისკების შემცირებას უწყობს ხელს

საერთაშორისო სარეიტინგო სააგენტო Moody's-ის უახლესი პროგნოზის თანახმად, SOCAR-ის წარმოების პორტფელში გაზის მზარდი წილი ამცირებს გლობალური დეკარბონიზაციის პოლიტიკის გავლენას.„SOCAR-ი დაბალი ნახშირბადის ეკონომიკაზე გადასვლასთან დაკავშირებული რისკების, ასევე გარემოს დაბინძურებისა და ემისიების წინაშე დგას. რადგან გლობალური ეკონომიკა ნედლი ნავთობისა და წიაღისეული საწვავისგან გადადის და ემისიების შემცირებისა და ნახშირწყალბადების გაჟონვის თავიდან აცილების მოთხოვნები უფრო მკაცრი ხდება, კომპანიებზე, განსაკუთრებით ნავთობის წარმოებით დაკავებულებზე, ზეწოლა გაიზრდება. SOCAR-ისთვის ეს რისკები შემსუბუქებულია მის წარმოების პორტფელში ბუნებრივი აირის მზარდი წილით“, - ნათქვამია Moody's-ის პროგნოზში.სააგენტო აღნიშნავს, რომ გაზის წარმოების ზრდა ნაწილობრივ განპირობებულია SOCAR-ის 35%-იანი წილით აბშერონის გაზის საბადოში, რომელსაც ფრანგული კომპანია TotalEnergies ავითარებს.„აბშერონის გაზის კონდენსატის საბადო აზერბაიჯანის ნახშირწყალბადის რესურსების განვითარების ერთ-ერთი უახლესი პროექტია და ხელს შეუწყობს ქვეყანაში გაზის წარმოების დონის შენარჩუნებას. საბადოს მარაგი შეფასებულია 350 მილიარდ კუბურ მეტრ გაზად და 45 მილიონ ტონაზე მეტ გაზის კონდენსანტად. მშენებლობა 2020 წელს დაიწყო, ხოლო წარმოება 2023 წლის შუა რიცხვებში. თავდაპირველად, წლიური გაზის წარმოება დაახლოებით 1.5 მილიარდი კუბური მეტრი იქნება. პროექტს ახორციელებს SOCAR-ის (35%), TotalEnergies-ის (35%) და Abu Dhabi National Oil Company-ის (30%) ერთობლივი საწარმო“, - აღნიშნულია დოკუმენტში.Moody's-ის ანალიტიკოსები ასევე ხაზს უსვამენ, რომ ნავთობისა და გაზის წარმოების მოცულობის შესანარჩუნებლად, გეოგრაფიული მასშტაბის გაფართოებისა და ვერტიკალური ინტეგრაციის გასაძლიერებლად, SOCAR აჩქარებს საერთაშორისო გაფართოებას, ფოკუსირდება თავის ზედა დინების აქტივებზე.ამგვარად, 2024 წელს კომპანიამ შეიძინა 3%-იანი წილი აბუ დაბის ეროვნული ნავთობკომპანიის (ADNOC) უმ ლულუსა და სატაჰ ალ რაზბუტის ოფშორულ ნავთობკონცესიებში, ხოლო 2025 წელს - 10%-იანი წილი ისრაელში, თამარის ოფშორულ გაზის საბადოში, ასევე 10%-იანი წილი კოტ-დ’ივუარში, ბალეინის ოფშორულ პროექტში.

1785324183

განათლება გამარჯვებაა! სწორედ ამ რწმენით თიბისიმთელი საქართველოს მასშტაბით, სხვადასხვა ასაკის ადამიანებს, ხარისხიან განათლებაზე უფასოდ თანაბარ წვდომას აძლევს და მათ პროფესიული განვითარების ახალ შესაძლებლობებს უხსნის.EJOI-ის ოლიმპიადაზე გამარჯვებულები დიმიტრი შენგელია პირველი ექსპერიმენტული საჯარო სკოლის მე-10 კლასის მოსწავლეა და საინფორმაციო ტექნოლოგიების ცენტრ „მზიურის“ აღსაზრდელია. რიჩარდ ბარბაქაძე კი ვლადიმირ კომაროვის თბილისის ფიზიკა-მათემატიკის N199 საჯარო სკოლის მე-9 კლასის მოსწავლეა და ასევე საინფორმაციო ტექნოლოგიების ცენტრ „მზიურში“ სწავლობს.ამ გამარჯვების უკან დგას თვითრწმენა, მიზანმიმართული და სისტემური მომზადება, რომელიც საქართველოს ტექოლიმპიადების ჰაბის ფარგლებში განხორციელდა. წელს პირველად შეიქმნა EJOI-ს ასაკობრივი კატეგორიის ეროვნული ნაკრები, ჩატარდა შესარჩევი ეტაპები და მონაწილეებმა 20-დღიანი ინტენსიური მოსამზადებელი პროგრამა გაიარეს, რაც საერთაშორისო წარმატებით დაგვირგვინდა. ნაკრებს მენტორობას პროფესორი გიორგი მანდარია, თანამენტორობას კი ბაქარ გამეზარდაშვილი უწევენ.თიბისი ტექ ოლიმპიადების მთავარი მხარდამჭერი, ბიზნესისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტთან ერთად, საქართველოს ტექ ოლიმპიადების ჰაბის მეშვეობით სისტემურად უჭერს მხარს STEM განათლების განვითარებას, ნიჭიერი ახალგაზრდების აღმოჩენას და მათ საერთაშორისო ოლიმპიადებისთვის მომზადებას. ჰაბი უზრუნველყოფს ეროვნული ნაკრებების შერჩევას, მომზადებასა და მხარდაჭერას ევროპის და მსოფლიოს ტექნოლოგიური ოლიმპიადებისთვის.EJOI 2026-ში 25-ზე მეტი ქვეყნის 100-ზე მეტი ახალგაზრდა პროგრამისტი მონაწილეობდა. საქართველოს ნაკრები ოთხი მოსწავლით იყო წარმოდგენილი, ხოლო მოპოვებული ორი ბრინჯაოს მედალი კიდევ ერთხელ ადასტურებს, რომ ქვეყნის ტექნოლოგიური განათლების განვითარებაში განხორციელებული ინვესტიცია საერთაშორისო გამარჯვებებამდე მიდის.ევროპის ახალგაზრდულ ოლიმპიადაზე მიღწეული წარმატება კიდევ ერთი დასტურია, რომ განათლება გამარჯვებაა. თიბისი აგრძელებს იმ ეკოსისტემის გაძლიერებას, რომელიც საქართველოს მომავალ ტექნოლოგიურ ლიდერებს აყალიბებს.

1785322312

ვალერიან გაბუნია საქართველოს ბანკს 2023 წელს შემოუერთდა SME ბიზნესის განვითარების დეპარტამენტის ხელმძღვანელის პოზიციაზე, ხოლო 2024 წლის სექტემბრიდან კი საშუალო ბიზნესს მიმართულების ხელმძღვანელი გახდა.ვალერიანს ფინანსურ სექტორში 20 წელზე მეტი გამოცდილება აქვს. სხვადასხვა პერიოდში ხელმძღვანელობდა “ვითიბი ბანკი საქართველოს” საცალო და SME ბიზნესს, ასევე სადაზღვევო კომპანია ალდაგის საცალო ბიზნეს მიმართულებას.“მინდა, მივულოცო ვალერიანს დამსახურებული დაწინაურება. იგი გამოცდილი, მიზნებზე ორიენტირებული ბანკირია, რომელსაც საცალო და პრემიუმ საბანკო მომსახურების მიმართულებით არაერთ აღმასრულებელ თანამდებობაზე მუშაობის გამოცდილება აქვს. იგი ჩვენს მცირე და საშუალო ბიზნესის მიმართულებას 2023 წლიდან შეუერთდა და საშუალო ბიზნესის სეგმენტის ორგანიზაციულ ტრანსფორმაციას წარმატებით გაუძღვა. მჯერა, რომ ვალერიანი ახალ თანამდებობაზე ახალი ხედვების დანერგვასა და ძლიერი შედეგების მიღწევას გააგრძელებს” - აცხადებს არჩილ გაჩეჩილაძე, საქართველოს ბანკის გენერალური დირექტორი.ვალერიანი ფლობს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მენეჯმენტისა და მიკროეკონომიკის ბაკალავრის ხარისხს, ასევე ჩესტერის უნივერსიტეტის MBA-ს ხარისხს. ამავდროულად ის არის კოლუმბიის უნივერსიტეტის AMP პროგრამის კურსდამთავრებული.

1785320864

საქსტატის ცნობით, ბაზრებისა და ბაზრობების ორგანიზებით დაკავებული ეკონომიკური სუბიექტებისათვის ყველაზე გავრცელებული ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმა იყო შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება, რომლის წილად მოდის 2025 წელს მოქმედი ბაზრებისა და ბაზრობების საერთო რაოდენობის 72.7 პროცენტი, ხოლო ინდივიდუალური მეწარმეების წილად – 23.8 პროცენტი. დანარჩენი ბაზრები და ბაზრობები საქმიანობდნენ სააქციო საზოგადოების და კოოპერატივის ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმით.უწყების ანგარიშით, 2025 წელს მოქმედი ბაზრებისა და ბაზრობების 96.5 პროცენტი კერძო საკუთრებაში იყო, ხოლო დანარჩენი 3.5 პროცენტი – სახელმწიფო საკუთრებაში.ამასთან, 2025 წელს საქართველოში მოქმედი ბაზრები და ბაზრობები განთავსებული იყო 2.0 მილიონ კვ. მეტრ ფართობზე და მათ გააჩნდათ 60 ვეტსანექსპერტიზის ლაბორატორია, 1 061 შემნახველი საწყობი 22.0 ათასი კვ. მეტრი ფართობით და 0.7 ათასი ტონა ტევადობის 292 მაცივარი.2025 წელს მოქმედი ბაზრობების 35.9 პროცენტი გადახურული იყო, ანუ ვაჭრობა შენობაში მიმდინარეობდა, 34.3 პროცენტი იყო ღია ტიპის, ანუ ვაჭრობა მიმდინარეობდა შენობის გარეთ, ხოლო 29.8 პროცენტი იყო ნახევრადგადახურული – ვაჭრობა მიმდინარეობდა შენობაშიც და შენობის გარეთაც.საქსტატის ინფორმაციით, 2025 წელს საქართველოში მოქმედი ბაზრებისა და ბაზრობების ტერიტორიაზე მოვაჭრე პირების მიერ ხორციელდებოდა როგორც სასურსათო, ისე არასასურსათო საქონლით ვაჭრობა. ბაზრებისა და ბაზრობების 30.8 პროცენტში ვაჭრობა მიმდინარეობდა მხოლოდ არასასურსათო საქონლით, ორ ბაზრობაზე – მხოლოდ სასურსათო საქონლით, სამი ბაზრობის ტერიტორიაზე – ავტომობილებითაც, ხოლო სამ ბაზარში იყიდება მხოლოდ ფრინველი და პირუტყვი.საქართველოს ბაზრებისა და ბაზრობების ტერიტორიაზე ეკონომიკური სუბიექტების მიერ ვაჭრობა ორგანიზებული იყო კვირის სხვადასხვა დღეს: ყოველდღიური ვაჭრობა მიმდინარეობდა 153 ბაზარში, საკვირაო ვაჭრობა – 23 ბაზარში, კვირა დღის გარდა ვაჭრობდა 3 ბაზარი, ხოლო დანარჩენი ბაზრებისა და ბაზრობის ტერიტორიაზე მიმდინარეობდა ერთდღიანი, ორდღიანი, სამდღიანი ან ოთხდღიანი ვაჭრობა კვირის სხვადასხვა დღეს.ამასთან, საქართველოში მოქმედი ბაზრებისა და ბაზრობების ტერიტორიაზე 2025 წელს იყო 46.5 ათასი სავაჭრო ადგილი, სადაც მოვაჭრეთა საშუალო დღიურმა რაოდენობამ 36.1 ათასი კაცი შეადგენა.უწყების მონაცემებით, 2025 წელს ბაზრებისა და ბაზრობების ორგანიზებით დაკავებულ ეკონომიკურ სუბიექტებში (ბაზრობების დირექციებში) დასაქმებულთა საშუალო წლიურმა რაოდენობამ 2.7 ათასი შეადგინა, რომელთაგანაც 32.6 პროცენტი იყო ქალი. ამასთან, დასაქმებულთა 48.1 პროცენტი ქალაქ თბილისზე მოდიოდა.2025 წელს ბაზრებისა და ბაზრობების ორგანიზებით დაკავებული ეკონომიკური სუბიექტების შემოსავლებმა 208.8 მილიონი ლარი შეადგინა, საიდანაც 9.6 მილიონი ლარი (4.6 პროცენტი) ვაჭრობის უფლების გაცემიდან (ერთჯერადი გადასახდელის სახით) მიღებული შემოსავალი იყო, 180.7 მილიონი ლარი (86.5 პროცენტი) — სავაჭრო ფართის გაქირავებიდან მიღებული შემოსავალი, ხოლო 18.6 მილიონი ლარი (8.9 პროცენტი) — სხვა შემოსავალი. ამავე პერიოდში ბაზრებისა და ბაზრობის ორგანიზებით დაკავებული ეკონომიკური სუბიექტების დანახარჯებმა 128.6 მილიონი ლარი შეადგინა, საიდანაც დასაქმებულ პერსონალზე გაცემული შრომის ანაზღაურება იყო 55.2 მილიონი ლარი.

1785319176

„მიზეზი გლობალურ ბირჟებზე მიმდინარე მოვლენები და ნავთობის ფასების აღმავალი ტენდენციაა. საქართველოშიც ფასები მომატებულია ყველა კომპანიის ავტოგასამართ სადგურზე. საუბარია, ბენზინზე. რაც შეეხება დიზელს, ჯერჯერობით, აქ მკვეთრი გაძვირება არ შეინიშნება“, - აღნიშნა ვახტანგ იობაშვილმა.ცნობისთვის, ახლო აღმოსავლეთში აშშ-სა და ირანს შორის კონფლიქტის განახლების, ასევე საუდის არაბეთსა და ტერორისტულ დაჯგუფება "ჰუსიტებს" შორის სამხედრო მოქმედებების წამოწყების გამო, გასულ კვირას, მნიშვნელოვნად  გაიზარდა ფასები მსოფლიოს სანავთობო ბაზრებზე და 1 ბარელი ბრენტის ტიპის ნავთობის ღირებულებამ, თითქმის, 99 დოლარს მიაღწია. ამჟამად, შეერთებულ შტატებსა და ირანს შორის სამხედრო დარტყმების დროებით შეჩერების ფონზე, ნავთობის ფასი 89 დოლარზეა ჩამოსული, თუმცა, მიმდინარე თვის დასაწყისში, შავი ოქროს ღირებულება 70 დოლარიც კი იყო.გლობალურ ბირჟებზე არსებული ამ არასტაბილურობის გამო, საქართველოს ნავთობპროდუქტების იმპორტიორთა კავშირის თავმჯდომარეს უჭირს პროგნოზის გაკეთება, თუ რას უნდა ელოდოს მომხმარებელი საშემოდგომოდ, საწვავის ფასებთან დაკავშირებით.ვახტანგ იობაშვილმა „ბიზნესპარტნიორთან“ საქართველოსთვის საწვავის მომწოდებელ მთავარ ქვეყნებზეც ისაუბრა და თქვა, რომ ქვეყანაში ბენზინის იმპორტი ევროპული სახელმწიფოებიდან ხორციელდება, საუბარია - ბულგარეთზე, ბელორუსზე, რუმინეთზე, საბერძნეთზე. დიზელი კი უმეტესად - რუსეთიდან და აზერბაიჯანიდან შემოდის.ცნობისთვის, 2026 წლის იანვარ-ივნისის პერიოდში, საქართველოში ჯამში 637 ათასი ტონა ბენზინი და დიზელი იმპორტირდა, რაც გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, 6.4% -ით შემცირებული მონაცემია.წყარო: "ბიზნესპარტნიორი"

1785318096

„ტურბულენტური გეოპოლიტიკური პროცესების გამო (ახლო აღმოსავლეთში გეოპოლიტიკური დაძაბულობის რეესკალაცია), რომლის შედეგადაც გლობალურ ბაზრებზე ენერგომატარებლებზე, საკონტეინერო გადაზიდვებსა და სხვა მასთან მომიჯნავე სექტორების სერვისებსა თუ პროდუქტებზე ფასები და შესაბამისად, ინფლაციური წნეხი მნიშვნელოვნად იზრდება, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთის უცვლელად, 8.25%-ზე დატოვება, ჩვენი მოლოდინების სრულ თანხვედრაშია.ეროვნული ბანკი აგრძელებს ფრთხილ და პრევენციულ რეჟიმში მონეტარული პოლიტიკის ინსტრუმენტების გამოყენებას, რათა ერთის მხრივ ინფლაცია მიზნობრივ მაჩვენებელთან ახლო დიაპაზონში იყოს, მეორე მხრივ, ეკონომიკური ზრდის მაჩვენებელზე უარყოფითი ზეგავლენა არ ჰქონდეს. შედეგად, მიმდინარე წლის ივნისში საბაზო ინფლაციამ (სურსათის, ენერგომატარებლებისა და თამბაქოს გამორიცხვით) 3.2 პროცენტი შეადგინა, ხოლო ეკონომიკურმა ზრდამ წინასწარი მონაცემებით, 2026 წლის მაისში 6.4 პროცენტი, ხოლო პირველ ხუთ თვეში საშუალოდ 7.8 პროცენტი შეადგინა.ამასთან, ბანკების მიერ გაცემული სესხების მოცულობამ (ბანკთაშორისი სესხების გარდა), 2026 წლის ივნისის ბოლოსათვის 75.43 მილიარდი ლარი შეადგინა, რაც 1.30 მილიარდი ლარით (1.75%-ით) მეტია წინა თვის ბოლოს არსებულ მაჩვენებელზე (გაცვლითი კურსის ეფექტის გარეშე, 2.41% -ით მეტი). პლუს, 2026 წლის ივნისის ბოლოსათვის, მთლიანი სესხების ლარიზაციის კოეფიციენტმა 58.37% შეადგინა. წინა თვის ბოლო მდგომარეობასთან შედარებით, გაიზარდა 0.31 პროცენტული პუნქტით (გაცვლითი კურსის ეფექტის გამორიცხვით, შემცირდა 0.07 პროცენტული პუნქტით).მოცემული პარამეტრები ცხადყოფს, რომ საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ შედარებით მკაცრი მონეტარული პოლიტიკის გატარება საერთო სურათს ხელს არ უშლის, პირიქით, დადებითად მოქმედებს მასზე. ამიტომ, მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთის უცვლელად, 8.25%-ზე დატოვება ჩვენი მოლოდინის სრულ თანხვედრაშია. ამასთან, უნდა აღინიშნოს ისიც, რომ ამ გაურკვეველი და სწრაფად ცვალებადი გეოპოლიტიკური ვითარებების გამო, არამხოლოდ საქართველოს ეროვნული ბანკი, არამედ სამეზობლო ქვეყნებისა და არამხოლოდ სამეზობლო, შედარებით მკაცრი მონეტარული პოლიტიკის გატარებით გამოირჩევიან და აქ გამონაკლისი არც საქართველოს ეროვნული ბანკია“, – აღნიშნავენ აფბაში.

1785316967