დანიის საპენსიო ფონდმა აშშ-ის სახელმწიფო ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა გადაწყვიტა

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მონაცემებით, 2025 წლის 1 აგვისტოდან 2026 წლის 13 იანვრამდე პერიოდში საქართველომ რუსეთში 9000 ტონაზე მეტი ვაშლის ექსპორტი განახორციელა. ეს მოცულობა რეკორდული იყო და ქართული ვაშლის ყველა უცხოური გაყიდვის 91%-ს შეადგენდა.რუსეთის ფედერაცია ქართული სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის უმსხვილესი იმპორტიორია. ბოსტნეულის, ხილისა და კენკრის გარდა, რუსეთი საქართველოდან ღვინოს, მინერალურ წყალს და ლიმონათს ყიდულობს.

1768999052

ამის შესახებ Report.az იტყობინება სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტზე დაყრდნობით.ინფორმაციის თანახმად, ნავთობისა და გაზის სექტორში კლება 2025 წელს 1.6%-ს შეადგენდა, ხოლო არასანავთობო და გაზის სექტორში ზრდა 2.7%-ით არის შეფასებული.მშპ-ის სტრუქტურაში 33% მრეწველობაზე მოდიოდა, 11.3% ვაჭრობასა და ავტომობილების შეკეთებაზე, 7.1% ტრანსპორტსა და საწყობებზე, 6.5% მშენებლობაზე, 5.9% სოფლის მეურნეობაზე, სატყეო მეურნეობასა და თევზჭერაზე, 2.8% ტურისტულ განთავსებასა და კვებაზე, 2.1% ინფორმაციასა და კომუნიკაციებზე და 21.7% სხვა სექტორებზე. გადასახადები 9.6%-ს შეადგენდა.2025 წლის ბოლოსთვის ერთ სულ მოსახლეზე მშპ 12,602 მანათი იყო.აღსანიშნავია, რომ აზერბაიჯანის მშპ-ს ზრდამ 2024 წელს 4.1% შეადგინა.

1768996956

რა ვარიანტები აქვს აშშ-ს კუნძულის ანექსიისთვის?სამხედრო შეჭრათეთრი სახლი აღნიშნავს, რომ განიხილავს გრენლანდიის ანექსიის სხვადასხვა მეთოდს, მათ შორის ძალის გამოყენებას.„აშშ-ის სამხედრო ძალის გამოყენება, რა თქმა უნდა, ყოველთვის განიხილება პრეზიდენტისთვის, როგორც მთავარსარდლისთვის“, - ხაზგასმით აღნიშნა პრეზიდენტის პრესმდივანმა, კაროლინ ლევიტმა.კუნძულის სამხედრო ხელში ჩაგდება შეერთებული შტატებისთვის რთული არ იქნება და დიდ კონტინგენტს არ მოითხოვს - „ხუთი ვერტმფრენი“ საკმარისი იქნება, განუცხადა დანიელმა პოლიტიკოსმა Politico-ს ანონიმურობის პირობით.„ისინი [გრენლანდიელები] ვერაფერს გააკეთებენ“, - დასძინა წყარომ. მიუხედავად იმისა, რომ გრენლანდიას პლანეტის უდიდესი კუნძულის სტატუსი აქვს, მას საკუთარი არმია არ ჰყავს - დანია უზრუნველყოფს კუნძულის დაცვას, თუმცა მისი სამხედრო რესურსები აშშ-ის რესურსებთან შედარებით უკიდურესად შეზღუდულია: ნუუკში ​​განლაგებულ დანიურ ძალებს მხოლოდ რამდენიმე გემი, ვერტმფრენი და ერთი თვითმფრინავი ჰყავთ. დანიელმა უსაფრთხოების ექსპერტმა და Risk Intelligence-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა, ჰანს ტინო ჰანსენმა, BBC-ის განუცხადა, რომ ჰიპოთეტური ამერიკული ოპერაციის ხერხემალი შეიძლება იყოს ალასკაში განლაგებული აშშ-ის არმიის მე-11 საჰაერო-სადესანტო დივიზია, რომლის პერსონალიც არქტიკაში საბრძოლო მოქმედებებისთვის არის გაწვრთნილი.თუმცა, კუნძულის დაკავება ნატოს ერთი წევრის მხრიდან მეორის წინააღმდეგ აგრესიის აშკარა აქტი იქნებოდა და ალიანსში ღრმა კრიზისს გამოიწვევდა. გრენლანდიის წინააღმდეგ მუქარის ფონზე, კანადის პრემიერ-მინისტრმა, მარკ კარნიმ აშშ-ს შეახსენა ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების მე-5 მუხლი, რომელიც კოლექტიური თავდაცვის პრინციპს ითვალისწინებს: ბლოკის ნებისმიერი წევრის წინააღმდეგ სამხედრო აგრესია მთელი ალიანსის წინააღმდეგ თავდასხმად ითვლება. თუმცა, დოკუმენტი არ შეიცავს რაიმე დებულებას იმ შემთხვევისთვის, როდესაც აგრესორი ალიანსის წევრია. დანიის პრემიერ-მინისტრმა, მეტე ფრედერიკსენმა განაცხადა, რომ კუნძულის აშშ-ის მიერ ოკუპაცია ფაქტობრივად ნატოს დასასრულს დააყენებს.ვაშინგტონისთვის კიდევ ერთი პრობლემა ის არის, რომ ნებისმიერი ტერიტორიის 60 დღეზე მეტი ხნის განმავლობაში ოკუპაციას კონგრესის თანხმობა სჭირდება. თუმცა, რესპუბლიკური პარტიის გამარჯვების ზღვარი ორივე პალატაში მცირეა და ჯეფრი ეპშტეინის საქმეში დოკუმენტების გამოქვეყნების შესახებ კანონპროექტზე კენჭისყრამ აჩვენა, რომ პრეზიდენტის ყველა თანაპარტიელი არ არის მზად მხარი დაუჭიროს მის ინიციატივებს. ზოგიერთმა რესპუბლიკელმა, მათ შორის წარმომადგენელთა პალატის სპიკერმა მაიკ ჯონსონმა, უკვე საჯაროდ გამოხატა წინააღმდეგობა სამხედრო ქმედებების მიმართ.CNN-ის ცნობით, ტრამპის ზოგიერთი მრჩეველი ასევე ფრთხილობს გრენლანდიის სამხედრო ოკუპაციის იდეას. მისი ახლო გარემოცვა ემხრობა ევროპულ ქვეყნებთან კომპრომისს, რომელიც კუნძულზე ერთგვარ „თანამშრომლობით კონტროლს“ დაამყარებს, დანიის მიერ თავისი ტერიტორიული უფლებების დათმობის გარეშე.კუნძულის შეძენაპირველი ვადის განმავლობაში ტრამპმა დანიას გრენლანდიის შეძენა შესთავაზა, თუმცა დანიის მთავრობამ უარი თქვა. 14 იანვარს, NBC News-მა, თეთრი სახლის მაღალჩინოსანზე დაყრდნობით, გაავრცელა ინფორმაცია, რომ აშშ-ის სახელმწიფო მდივანს დაევალა კუნძულის შესყიდვის ოფიციალური წინადადების მომზადება მომდევნო კვირებში. გამოცემამ ასევე მოიყვანა ამერიკელი ექსპერტების მიერ მომზადებული მისი ღირებულების სავარაუდო შეფასება, რომელიც დაახლოებით 700 მილიარდ დოლარს შეადგენს.ABC News-ის ცნობით, რუბიომ ამერიკელი კანონმდებლების ჯგუფთან დახურულ შეხვედრაზე განაცხადა, რომ ტრამპის ადმინისტრაცია უპირატესობას ანიჭებს შესყიდვას სამხედრო ვარიანტთან შედარებით. თუმცა, დანიისა და გრენლანდიის ხელისუფლებამ არაერთხელ და კატეგორიულად განაცხადა, რომ კუნძული არ იყიდება.რამდენიმე თანამედროვე შტატი და ტერიტორია შეერთებულ შტატებს შესყიდვის გზით შეუერთდა. 1803 წელს შეერთებულმა შტატებმა საფრანგეთისგან ლუიზიანა შეიძინა, 1867 წელს რუსეთის იმპერიისგან ალასკა, ხოლო 1917 წელს დანიისგან ვირჯინიის კუნძულები. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, 1946 წელს, ჰარი ტრუმენის ადმინისტრაციამ ოფიციალურად შესთავაზა კოპენჰაგენს გრენლანდიის სანაცვლოდ 100 მილიონი დოლარის ოქრო (დღევანდელი ფულით დაახლოებით 1,7 მილიარდი დოლარი) გადახდა, თუმცა გარიგება უარყოფილ იქნა.ამ შემთხვევაში, გრენლანდიის შეერთებულ შტატებში ჰიპოთეტური ანექსიის სამართლებრივი საფუძველი შეიძლება იყოს საერთაშორისო ხელშეკრულება, რომლის დადებაც აშშ-ის პრეზიდენტს „სენატის რჩევითა და თანხმობით“ (აშშ-ის კონსტიტუციის მეორე მუხლი) შეეძლო. XIX საუკუნეში შეერთებული შტატების მიერ ასეთი ტერიტორიული შენაძენები ამ გზით ფორმალიზდა, მათ შორის 1803 წელს ლუიზიანას შესყიდვა, 1819 წელს ესპანეთისგან ფლორიდის დათმობა და 1845 წელს ტეხასის რესპუბლიკის ანექსია. მექსიკა-ამერიკის ომის შემდეგ მექსიკის მიწების დათმობა, ასევე XIX საუკუნის ბოლოს ჰავაის ანექსია, საერთაშორისო ხელშეკრულებით ფორმალიზდა.ხელშეკრულებების გადახედვა და ახლების დადებაპირდაპირი ტერიტორიული პრეტენზიების ალტერნატივად, ვაშინგტონი განიხილავს 1951 წელს დადებული გრენლანდიის თავდაცვის არსებული შეთანხმების განახლებას. CNN-ის ცნობით, ნატოს გენერალური მდივანი მარკ რუტე, რომელიც ტრამპის ნდობით სარგებლობს, პირადად განიხილავს ამ დოკუმენტის გადახედვის შესაძლებლობას, რადგან მიაჩნია, რომ ეს კომპრომისისკენ მიმავალი გზაა.არსებული ხელშეკრულება უკვე ანიჭებს ამერიკულ მხარეს ფართო უფლებებს, მათ შორის სამხედრო ობიექტების მშენებლობას, ექსპლუატაციას და მოვლა-პატრონობას, პერსონალის განლაგებას და გემებისა და თვითმფრინავების გადაადგილებაზე კონტროლს შეთანხმებულ ზონებში. როგორც Newsweek აღნიშნავს, ეს პირობები აშშ-ს აძლევს ფართო უფლებამოსილებას, გაზარდოს თავისი ყოფნა კუნძულზე, მაგალითად, პიტუფიკის ბაზაზე, მისი ძალის გამოყენებით შეძენის ან მიტაცების გარეშე, მაგრამ დანიის სუვერენიტეტი ტერიტორიაზე ფორმალურად შენარჩუნებულია.CNN-ის წყაროების ცნობით, დოკუმენტის განახლებული ვერსია შეიძლება ასევე შეიცავდეს „სერიოზულ გარანტიებს“, რომლებიც კრძალავს ჩინურ ინვესტიციებს გრენლანდიაში, რაც ვაშინგტონის მთავარი სტრატეგიული მოთხოვნაა. როგორც ამბობენ, რუტე დარწმუნებულია, რომ ასეთი შეთანხმება თავიდან აიცილებს ღია კონფლიქტს ალიანსის მოკავშირეებს შორის.2025 წლის მაისში, The Guardian-მა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ტრამპის ადმინისტრაცია ასევე იკვლევდა გრენლანდიასთან თავისუფალი ასოციაციის კომპაქტის (COFA) დადების შესაძლებლობას, რაც მსგავსია აშშ-ის ხელშეკრულებებისა წყნარი ოკეანის სამ ქვეყანასთან - მიკრონეზიასთან, მარშალის კუნძულებთან და პალაუსთან. ასეთი შეთანხმება აშშ-ს სრულ კონტროლს გადასცემს კუნძულის თავდაცვაზე ფინანსური დახმარებისა და უბაჟო ვაჭრობის სანაცვლოდ, თუმცა, The Economist-ის ცნობით, გრენლანდიის ხელისუფლებამ ჯერჯერობით უარი თქვა ამ საკითხზე პირდაპირ მოლაპარაკებებზე.თეთრ სახლში განხილვის კიდევ ერთი ვარიანტია კუნძულის დამოუკიდებლობის მოძრაობის მხარდაჭერა. 2025 წლის გამოკითხვის თანახმად, გრენლანდიელების 56% მზადაა ხმა მისცეს დანიისგან გამოყოფას. როგორც Reuters-მა გაავრცელა ინფორმაცია, აშშ-ის ადმინისტრაცია განიხილავდა კუნძულის მცხოვრებლებისთვის პირდაპირ გადახდებს (10,000-დან 100,000 დოლარამდე), რათა წახალისებულიყო დამოუკიდებლობისთვის ხმის მიცემა და საბოლოოდ აშშ-ში შეერთება. თუმცა, კუნძულის მცხოვრებლების აბსოლუტური უმრავლესობა (85% 2025 წლის იანვრის მონაცემებით) ამისთვის მზად არ არის.

1768994633

მისი თქმით, ზრდადი იყო შემოსავლები 2025 წლის მე-4 კვარტალში, სადაც ეს მაჩვენებელი 9.2%-ით გაიზარდა და 1,052.4 მილიონ აშშ. დოლარს გაუტოლდა.როგორც მინისტრის მოადგილემ განაცხადა, ტურიზმის ინდუსტრიიდან შემოსავლების ზრდა ძირითადად სამიზნე ბაზრებზე მოდის.„ესაა ევროკავშირი, დიდი ბრიტანეთი, ყურის ქვეყნები, ისრაელი, აზერბაიჯანი და სხვა პრიორიტეტული მიმართულებები, რომელზეც ეკონომიკის სამინისტრო და ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაცია მიმდინარე წელსაც, რა თქმა უნდა, ვაგრძელებთ ძალიან აქტიურ მუშაობას,“ - აღნიშნა ირაკლი ნადარეიშვილმა.მინისტრის მოადგილემ განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა აზიის მიმართულებებზე, როგორც სამიზნე ბაზრებზე. „ინდოეთისა და ჩინეთის ბაზრები ასევე პრიორიტეტული მიმართულებებია. მიმდინარე წლის განმავლობაში ამ ბაზრებზე მთელი რიგი მარკეტინგული აქტივობებია დაგეგმილი, რომელზეც ქვეყნის ტურისტული პოტენციალისა და პროდუქტის წარმოჩინება მოხდება. შედეგად, 2026 წელს კიდევ უფრო საინტერესო ტურისტულ წელს ველოდებით,“ - აღნიშნა ირაკლი ნადარეიშვილმა.

1768993085

მისი თქმით, გამოძიებით დადგინდა, რომ წინასწარ შეთანხმებით ჯგუფის წევრებმა, ერთ-ერთი კომპანიის სახელით, საბაჟო დეკლარაციაში ყალბი მონაცემები შეიტანეს და საქონლის საბაჟო ღირებულება 536 028 ლარის ნაცვლად 48 502 ლარით დაადეკლარირეს.„აღნიშნული დეკლარაციის საფუძველზე, სატვირთო ავტომანქანით თურქეთიდან საქართველოში სხვადასხვა სახის საქონელი შემოიტანეს.ოპერატიული ინფორმაციის საფუძველზე ჩატარებული ავტომანქანის დათვალიერების შედეგად დადგინდა, რომ დეკლარაციაში მითითებული საქონლის უმეტესი ნაწილის ნაცვლად აღმოჩნდა 536 028 ლარის საბაჟო ღირებულების არადეკლარირებული საქონელი, მათ შორის: სუნამოები, ჰიგიენის საშუალებები, ოთახის არომატიზატორები, სანტექნიკის ინვენტარი, ენერგეტიკული სასმელები, ტკბილეული და სხვა სახის პროდუქცია.გამოძიება მიმდინარეობს საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 214-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტით, რაც სასჯელის სახით ითვალისწინებს თავისუფლების აღკვეთას 8-დან 11 წლამდე.საქმეზე გრძელდება გამოძიება დანაშაულებრივი ჯგუფის სხვა წევრებისა და დანაშაულის დამატებითი ეპიზოდების გამოვლენის მიზნით“, - აღნიშნავენ ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურში.

1768991857

ამის შესახებ Bloomberg-მა განაცხადა.საინვესტიციო დირექტორის, ანდერს შელდეს თქმით, AkademikerPension-ს, რომელიც მასწავლებლებისა და მეცნიერებისთვის დაახლოებით 25 მილიარდი დოლარის დანაზოგს მართავს, 2025 წლის ბოლოს დაახლოებით 100 მილიონი დოლარის აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციები ჰქონდა. რისკისა და ლიკვიდურობის მართვა სახაზინო ობლიგაციების შენარჩუნების ერთადერთი მიზეზია და ფონდმა გადაწყვიტა, რომ ალტერნატივების პოვნა შეეძლო.შელდემ გრენლანდიაზე მისი პრეტენზიების შესახებ ტრამპის განცხადებები მოიყვანა, როგორც ფონდის მიერ აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციებისგან განთავისუფლების ერთ-ერთი მიზეზი. მან დასძინა, რომ ფისკალური დისციპლინისა და დოლარის შესუსტების შესახებ შეშფოთება ასევე ამართლებს შეერთებულ შტატებში ინვესტიციებისგან თავის დაღწევას.

1768991179