პრემიერის გადადგომის მიზეზი ქვეყანაში შექმნილი პოლიტიკური კრიზისი გახდა. სკანდალი ორ უპილოტო საფრენ აპარატთან დაკავშირებით შეიქმნა. სავარაუდოდ, ორი უკრაინული დრონი ქვეყნის საჰაერო სივრცეში აღმოჩნდა. ისინი არავის გაუნეიტრალებია და, საბოლოოდ, დრონები ქალაქ რეზეკნეს მახლობლად მდებარე ნავთობის ბაზის ტერიტორიაზე ჩამოვარდა.ამ ინციდენტის შემდეგ სილინამ ლატვიის თავდაცვის მინისტრი, ანდრის სპრუდსი თანამდებობიდან გადააყენა. ამან კი მმართველ კოალიციაში განხეთქილება გამოიწვია. ორივე პარტიამ გამოაცხადა, რომ მთავრობა, ფაქტობრივად, ჩამოშალა.„მე რთული, მაგრამ სამართლიანი გადაწყვეტილება მივიღე“, - განაცხადა სილინამ საკუთარი გადადგომის კომენტირებისას.

1778750362

ტელეარხის ცნობით, ტრამპმა კვირას შუადღისას სოციალურ მედიაში მოულოდნელად გამოაცხადა „პროექტი თავისუფლება“-ს დაწყების შესახებ, რამაც სპარსეთის ყურეში აშშ-ის მოკავშირეები და საუდის არაბეთი გააღიზიანა. რიადმა ვაშინგტონს აცნობა, რომ ის არ დაუშვებდა აშშ-ის სამხედროებს რიადის სამხრეთ-აღმოსავლეთით პრინცი სულთანის საჰაერო ბაზის და საუდის არაბეთის საჰაერო სივრცის გამოყენებას.NBC-ის წყაროების ცნობით, ტრამპსა და მემკვიდრე პრინც, მოჰამედ ბინ სალმანს შორის სატელეფონო საუბარს საკითხის მოგვარება არ მოჰყოლია. შედეგად, აშშ-ის პრეზიდენტი იძულებული გახდა „პროექტი თავისუფლება“ შეეჩერებინა. რეგიონში აშშ-ის სხვა ახლო მოკავშირეებიც მოუმზადებლები იყვნენ ოპერაციისთვის. ტრამპმა კატარის ხელმძღვანელობას მისიის დაწყების შემდეგ დაუკავშირდა. NBC-ის ახლო აღმოსავლელ დიპლომატებს შორის წყარომ ასევე განაცხადა, რომ აშშ-ს ტრამპის განცხადებამდე ომანთან „პროექტი თავისუფლება“ არ შეუთანხმებია. თეთრმა სახლმა განაცხადა, რომ „რეგიონული მოკავშირეები წინასწარ იყვნენ ინფორმირებულნი“.როგორც NBC აღნიშნავს, აშშ საუდის არაბეთში, პრინცი სულთანის საჰაერო ბაზაზე გამანადგურებლებს, ტანკერებს და საჰაერო თავდაცვის სისტემებს ინარჩუნებს. ერ-რიადმა ადრე ბაზის ირანთან ომისთვის გამოყენების უფლება მისცა და ასევე უზრუნველყო საჰაერო დერეფანი თვითმფრინავებისთვის. სამხედრო თვითმფრინავები კრიტიკულად მნიშვნელოვანი იყო „თავისუფლების პროექტისთვის“.ტრამპის ადმინისტრაცია ამჟამად ცდილობს ირანთან ომის დიპლომატიური გადაწყვეტის წინ წაწევას. ირანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა, ესმაილ ბაგაეიმ ISNA-ს საინფორმაციო სააგენტოს განუცხადა, რომ თეირანი აშშ-ს ახალ სამშვიდობო წინადადებას სწავლობს. თავად ტრამპმა ოთხშაბათს დილით სოციალურ მედიაში დაწერა, რომ ომი შეიძლება დასრულდეს, თუ ირანი დათანხმდება უკვე შეთანხმებული პირობების შესრულებას. ოვალურ კაბინეტში გამოსვლისას, აშშ-ის პრეზიდენტმა ირანთან კარგი მოლაპარაკებების შესახებ გამოაცხადა: „მათ სურთ შეთანხმების დადება“.

1778231219

CNBC-ი გაუარესების მთავარ მიზეზად აშშ-ის სავაჭრო ტარიფების უარყოფით გავლენას ასახელებს. ფინანსური შედეგები მნიშვნელოვნად უარესი იყო, ვიდრე ანალიტიკოსები ვარაუდობდნენ - ოპერაციული მოგება 813.28 მილიარდი იენი, მაშინ როცა ფაქტობრივი მაჩვენებელი მხოლოდ 569.4 მილიარდი იენი იყო.ამასობაში, მსოფლიოს უმსხვილესი ავტომწარმოებლის კვარტალური შემოსავალი ბაზრის მოლოდინს აკმაყოფილებდა და 12.6 ტრილიონ იენს მიაღწია, რაც წლიურ 1.89%-იან ზრდას წარმოადგენს.

1778230483

„უკრაინის მოქალაქე ევგენი ჩერნიაკს დაუსწრებლად მიესაჯა 14 წლით თავისუფლების აღკვეთა, პირველი ოთხი წელი ციხეში, ხოლო დანარჩენი - მკაცრი რეჟიმის კოლონიაში, 500 000 რუბლის ოდენობის ჯარიმასთან ერთად“, - ნათქვამია პროკურატურის განცხადებაში.გამომძიებლებისა და სასამართლოს ცნობით, საერთაშორისო ჰოლდინგისა და მისი შემადგენელი კომპანიების, მათ შორის რუსული კომპანიების ბენეფიციარმა, ამ კომპანიების შემოსავალი უკრაინაში "ტერორისტული საქმიანობის მხარდასაჭერად გამოიყენა".ადრე, რუსეთის გენერალური პროკურატურის მიერ შეტანილი სარჩელის შემდეგ, სახელმწიფოს გადაეცა „გლობალ სპირიტსის“ შემადგენლობაში შემავალი რამდენიმე კომპანიის აქციების 100%: „სტანდარტი ხარისხის“, „რუსკი ნორთი“, „როდნიკი ი კ“, „ყირიმის ღვინის სახლი“, „ტრადიციი უსპეხა“, „ნოვი უროვნი“ და „ფეოდოსიას კონიაკისა და ღვინის ქარხნის“ აქციები.

1778147677

ეს გადაწყვეტილება ანალიტიკოსების პროგნოზებს შეესაბამებოდა. შვედური კრონა 0.14%-ით გაიზარდა და 9.22-ს მიაღწია.

1778143529

ეს ნაბიჯი „როიტერის“ მიერ გამოკითხული ანალიტიკოსების მოლოდინზე ადრე განხორციელდა და განპირობებული იყო ხელფასების ძლიერი ზრდითა და ენერგორესურსების მაღალი ფასებით გამოწვეული ინფლაციური ზეწოლის შემსუბუქების აუცილებლობით.ნორვეგიული კრონი 0.65%-ით გაიზარდა და 9.2366 დოლარს მიაღწია.

1778142840

ამის შესახებ ქვეყნის სახელმწიფო ტელევიზიამ 5 მაისს განაცხადა.დაზუსტებულია, რომ გემებმა სრუტეში გასვლამდე უნდა აცნობონ ირანის ხელისუფლებას და „მიიღონ მათგან ელექტრონული შეტყობინება სრუტეში გავლის წესების შესახებ ინფორმაციით“.მას შემდეგ, რაც გემი მიიღებს ამ წესებს, „ახალი ხელისუფლება“ გასცემს სრუტეში მისი გავლის ტრანზიტის ნებართვებს.ადრე, ბელარუსში ირანის ელჩმა ალირეზა სანეიმ განაცხადა, რომ ჰორმუზის სრუტეზე კონტროლი მთლიანად ისლამური რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალების ხელშია. სანეიმ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ირანზე თავდასხმით აშშ-ს და ისრაელს სურდათ რეგიონის პოლიტიკური რუკის მათ სასარგებლოდ გადახაზვა. მისი თქმით, რუკა მართლაც შეიცვალა, მაგრამ ეს ცვლილება ირანის მიერ ჰორმუზის სრუტეზე კონტროლშია.

1778057130

აზერბაიჯანის ცენტრალურ ბანკზე დაყრდნობით, მარეგულირებლის საბჭომ გადაწყვიტა ძირითადი საპროცენტო განაკვეთის 6.5%-ზე შენარჩუნება.საპროცენტო განაკვეთის დერეფნის ქვედა ზღვარი 5.5%-ზე, ხოლო ზედა ზღვარი 7.5%-ზე რჩება.

1778055196

ABC.AZ-ის ცნობით, რომელიც Xəzər TV-ზეა დაყრდნობით წერს, ლოგისტიკურმა კრიზისმა მნიშვნელოვნად გაართულა ტაილანდიდან, ტაივანიდან და ჩინეთიდან მიწოდება, რის შედეგადაც მრავალი პოპულარული ზომის საბურავები რამდენიმე თვის განმავლობაში გასაყიდად არ იყო ხელმისაწვდომი.საცალო მოვაჭრეები იუწყებიან საწყობის მარაგების სწრაფად ამოწურვის შესახებ და იძულებულნი არიან ალტერნატიულ, უფრო გრძელ მარშრუტებზე გადავიდნენ. ტრანსპორტირების ხარჯების ზრდამ უკვე იმოქმედა ავტომობილების მფლობელების საფულეზე: ტვირთის გადაზიდვის ხარჯების ზრდამ საბურავების საცალო ფასების საშუალოდ 10-15%-ით ზრდა გამოიწვია, რამაც სექტორში შესამჩნევი სტაგნაცია და მომხმარებლების დაკარგვა გამოიწვია.

1777892068

საინვესტიციო შესაძლებლობა უზბეკეთში - მაკრო მიმოხილვადაახლოებით 50 დღე გავიდა მას შემდეგ, რაც თიბისი კაპიტალმა ახლო აღმოსავლეთში კონფლიქტის დაწყების საწყის დღეებში გამოაქვეყნა პუბლიკაცია სახელწოდებით „უზბეკური სუმი - უსაფრთხო აქტივი?“ როგორც გასულ ორ თვეში განვითარებულმა მოვლენებმა აჩვენა, მართლაც, სუმი პარტნიორი ქვეყნების ვალუტების აბსოლუტური უმრავლესობისგან განსხვავებით, აშშ დოლართან მიმართებით, ფაქტობრივად, არ გაუფასურებულა და, დღევანდელი მდგომარეობით, ესკალაციამდე ნიშნულს, დაახლოებით, 1.5%-ითაც აღემატება. რით არის განპირობებული სუმის სტაბილურობა? რასაკვირველია, აღსანიშნავია უზბეკეთის ეკონომიკის მდგრადობა, რაც საექსპორტო ბაზის დივერსიფიცირებიდან გამომდინარეობს - ერთი მხრივ, კონტრციკლური ოქრო, ხოლო, მეორე მხრივ, შედარებით პროციკლური სასაქონლო პროდუქტები. თუმცა, ოქროს ფასები წლის დასაწყისში დაფიქსირებულ რეკორდულად მაღალ ნიშნულთან შედარებით შემცირებულია, თავად აშშ დოლარი კი, განსაკუთრებით ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმების გაფორმებამდე, მსოფლიო ბაზრებზე მნიშვნელოვნად გამყარდა. ამდენად, მართალია, საგარეო ფაქტორები, როგორც ყველა ღია ეკონომიკის შემთხვევაში, გარკვეულ როლს ასრულებს, თუმცა სუმის როგორც ამჟამინდელი, ასევე სამომავლო დინამიკისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაქტორი ინფლაციის თარგეთირების რეჟიმის დანერგვასა და ცენტრალური ბანკის სანდოობის ზრდას უკავშირდება. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, უზბეკეთის ცენტრალური ბანკის შესაძლებლობები თარგეთირების რეჟიმის სრული იმპლემენტაციისთვის, უკვე განხორციელებული და მიმდინარე რეფორმების ფონზე, საგრძნობლად გაუმჯობესებულია. აღნიშნულ შეფასებას იზიარებს საერთაშორისო სავალუტო ფონდი, რომელიც მომდევნო წლის ბოლოსთვის ინფლაციის 5%-იან მიზნობრივ მაჩვენებლამდე შენელებას პროგნოზირებს, ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტის მიუხედავად. თიბისი კაპიტალის მკითხველისთვის ცნობილია, რომ უზბეკეთში დიზინფლაცია გაცვლითი კურსის სტაბილურობისთვის უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია და - პირიქით. სწორედ ამ თეზისს ეყრდნობოდა ჩვენი პროგნოზი სუმის მოსალოდნელი გამყარების თაობაზე ჯერ კიდევ 2024 წელს, რაც მაშინ საბაზრო კონსენსუსს არ წარმოადგენდა. შესაბამისად, ინფლაციის მიზნობრივ მაჩვენებელთან დაახლოების პროგნოზი გაცვლითი კურსის სტაბილურობასაც მოიაზრებს. უახლესი დინამიკის კუთხით, მარტში წლიურმა ინფლაციამ 7.1% შეადგინა, ხოლო გაწლიურებულმა თვიურმა ინფლაციამ, სეზონური ფაქტორების გამორიცხვით - 5.9%. აღსანიშნავია, რომ 2025 წლის სექტემბერში გაწლიურებული თვიური ინფლაცია პირველად მიზნობრივ მაჩვენებელსაც ჩამოსცდა და 4.1%-მდე შემცირდა. გარდა იმისა, რომ გაცვლითი კურსის სტაბილურობა იმპორტული ფასების არხით დიზინფლაციას უწყობს ხელს, ძალზე მნიშვნელოვანია გავლენა ინფლაციურ მოლოდინებზეც. ამ მხრივ, ცენტრალური ბანკის გამოკითხვაში მონაწილე იმ რესპონდენტების წილი, რომლებიც გაცვლითი კურსის მერყეობას ინფლაციური მოლოდინების ფორმირებისთვის წამყვან ფაქტორად მიუთითებენ, 2025 წლის დეკემბრის მდგომარეობით ისტორიულ მინიმუმზეა. ინფლაციისა და გაუფასურების შემცირებული მოლოდინები, თავის მხრივ, საპროცენტო განაკვეთების კლებასაც მოიაზრებს. ამ კუთხით, აღსანიშნავია, რომ აპრილში უზბეკეთმა ადგილობრივ ვალუტაში დენომინირებული 3-წლიანი სუვერენული ობლიგაცია ბირჟაზე 12.25%-იანი განაკვეთით განათავსა. იმის ფონზე, რომ მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთი 14%-ია, ეს ბაზარზე განაკვეთების კლების  მოლოდინებზე მიუთითებს, რაც ჩვენს პროგნოზებთან თანხვედრაშია. საყურადღებოა ისიც, რომ საერთაშორისო ბაზრებზე სუმის ჰეჯირების ხარჯები საგრძნობლად არის შემცირებული. მიუხედავად ამისა, როგორც ეს ხარჯები, ასევე საშუალო და გრძელვადიანი საპროცენტო განაკვეთები, მათ შორის კერძო საბანკო დეპოზიტების, ჩვენი შეფასებით, ჯერ კიდევ ზედმეტად მაღალი რჩება. ამდენად, კვლავ მიმზიდველია ადგილობრივი ვალუტის შედარებით გრძელვადიანი პროდუქტები, განსაკუთრებით უცხოურ ვალუტაში გაანგარიშებით. გარდა ამისა, განაკვეთების მოსალოდნელი ნორმალიზაცია, რასაკვირველია, პოზიტიურად იმოქმედებს ადგილობრივი კომპანიების ღირებულებაზეც. კერძოდ, ცნობილია, რომ საპროცენტო განაკვეთების შემცირება კომპანიების საბაზრო ფასს ზრდის. ანალოგიურად, სუმის ნაკლები გაუფასურება და, მით უმეტეს, გამყარება, უზბეკეთში სხვადასხვა სექტორში საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლების მეტ დოლარის ეკვივალენტს ნიშნავს.რისკების მხრივ, წამყვან პოზიციაზე კვლავ გეოპოლიტიკური მოვლენებია. როგორც ყოველთვის, აღვნიშნავთ, რომ ძალზე მნიშვნელოვანია, თუ როგორ შეიცვლება უზბეკეთის ძირითადი სავაჭრო პარტნიორების - ჩინეთის, რუსეთისა და ევროკავშირის - ვალუტები. იუანის, რუბლის ან/და ევროს მატერიალური გაუფასურების შემთხვევაში, გარკვეული გადაცემა სუმზეც იქნება, მიუხედავად იმისა, რომ ეკონომიკის ზემოაღნიშნული სტრუქტურული მდგრადობა ეფექტს ნაწილობრივ გაანეიტრალებს. ამასთან, ხაზგასმას იმსახურებს ის ფაქტი, რომ ამჟამად სუმი სტაბილურობას ინარჩუნებს - და მყარდება კიდეც - ოქროზე ფასების კლებისა და აშშ დოლარის გლობალური გამყარების ფონზე, რაც, სხვა თანაბარ პირობებში, უზბეკეთის ეკონომიკისთვის ერთ-ერთი ძირითადი პოტენციური სტრესული სცენარია. ეს კიდევ ერთხელ ადასტურებს ჩვენს არგუმენტს, რომ დაბალი ოქროს ფასები ავტომატურად სუმის გაუფასურებას არ ნიშნავს, და პირიქით, იმ ფონზეც კი, თუ გავითვალისწინებთ, რომ, ბოლოდროინდელი მერყეობის მიუხედავად, ოქროს ფასები ისტორიულად კვლავ მაღალ ნიშნულზეა. ამ მხრივ, მკითველისთვის საინტერესოა თიბისი კაპიტალის 2 აპრილის პუბლიკაცია „ოქროსა და დოლარის მიმდინარე მერყეობა დაფინანსების ოპტიმალური სავალუტო სტრატეგიის ფარგლებში“.რაც შეეხება სხვა საშუალოვადიან ფაქტორებს, საგარეო ბალანსი უმჯობესდება, საინვესტიციო ნაკადები და საერთაშორისო რეზერვები მკვეთრად გაზრდილია, დაკრედიტების ზრდა კი ნორმალიზდა. საერთო ჯამში, ვინარჩუნებთ ჩვენს პოზიციას, რომ მოსალოდნელია უზბეკური სუმის საპროცენტო განაკვეთების შემდგომი კლება და სუმის გაცვლითი კურსის, სულ მცირე, ნაკლები გაუფასურება - შესაძლოა, დამატებით გამყარებაც კი. უფრო მეტი ანალიტიკა პუბლიკაციის სრულ ვერსიაშია წარმოდგენილი.იხილეთ პუბლიკაციის სრული ვერსია შემდეგ ბმულზე: https://tbccapital.ge/ge/publications/all-publications/singleview/30007496-the-uzs-yes-its-all-about-inflation-targeting

1777636250