საქართველოს რკინიგზა: საქართველოს რკინიგზაში რუსეთსა და საქართველოს შორის სარკინიგზო მიმოსვლის განახლებაზე საუბარი არ არის

მისივე თქმით, ვალდებულების სავალუტო რისკის ჰეჯირების მიზნით, ვალდებულებებისა და რეზერვების სავალუტო კომპოზიცია მსგავსი უნდა იყოს. ამასთან ერთად გასათვალისწინებელია დივერსიფიკაციის პრინციპი რაც ითვალისწინებს სხვა ვალუტებში მცირე მოცულობით ინვესტირებას  მთლიანი რეზერვების ვოლატილობის შემცირებისა და შემოსავლიანობის ზრდის მიზნით.„შესაბამისად ვინაიდან ქვეყნის ძირითადი ვალდებულებები არის დენომინირებული აშშ დოლარსა და ევროში, ჩვენი სავალუტო კომპოზიცია, საერთაშორისო რეზერვები ძირითადად ამ ვალუტებშია. თუმცა ჩვენი ქვეყნის სავალუტო რეზერვების მცირე პორცია ყოველთვის იყო განთავსებული განსხვავებულ ვალუტებში დივერსიფიკაციის მიზნით. ასეთი ვალუტები იყო: ავსტრალიური დოლარი, კანადური დოლარი და სხვა ვალუტები. მათ შორის, რა თქმა უნდა, მოიაზრება ჩინური იუანიც, რომელიც არის ერთ-ერთი საუკეთესო ვალუტა დივერსიფიკაციის კუთხით და 2021 წლიდან ჩვენ ჩინურ იუანში განთავსებული გვქონდა დაახლოებით 100 მილიონი დოლარის მოცულობის რეზერვები“, - აღნიშნა ალექსანდრე ხაზარაძემ.თუმცა, მისივე თქმით, ეს იყო განთავსებული არა პირდაპირ, არამედ საერთაშორისო ანგარიშსწორების ბანკის მიერ დაფუძნებული და მართული საინვესტიციო ფონდის მეშვეობით.ალექსანდრე ხაზარაძის განცხადებით, ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე პირდაპირი წვდომა, იძლევა საშუალებას ნაკლები ხარჯებით მოხდეს პირდაპირი ინვესტიციები, ასევე ეს იძლევა მეტ ინსტრუმენტებზე წვდომის შესაძლებლობას.საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა ჩინეთის  ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე პირდაპირი წვდომა  ჩინეთის ცენტრალურ ბანკთან გაფორმებული მემორანდუმის ფარგლებში მოიპოვა. შედეგად, საქართველოს ეროვნული ბანკი შეუერთდა ცენტრალური ბანკების იმ  ჩამონათვალს, რომელთაც ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე ოპერირების საშუალება ეძლევათ.

1770989383

მისი თქმით, თხილის ნაწილში ადგილობრივ წარმოებას ხელს იმპორტი უშლის, რომელიც დასარეგულირებელია.„იმპორტის ნაწილი საკმაოდ მაღალია, ჩემს სეგმენტზე მაქვს საუბარი, რაც საკმაოდ დიდ კონკურენციას უწევს ადგილობრივ პროდუქციას. კარგი იქნება, თუ დარეგულირდება იმპორტის ნაწილი. როდესაც ადგილობრივი წარმოების ნედლეული გაგვაჩნია, ჯობია, რომ ადგილობრივი ნედლეულით ვაწარმოოთ სრულად, შესაბამის ღირებულებაში.მე ვიცი, რომ ჩვენი თხილი უფრო ძვირია, ვიდრე ევროპაში გასაყიდი თხილი. არ ვიცი, რატომ. წელს დაფიქსირდა საკმაოდ მაღალი ფასმაჩვენებელი თხილთან მიმართებით, რომელიც საკმაოდ მაღალ ფასს იღებდა ადგილობრივ ბაზარზე, ვიდრე იმპორტით შემოდიოდა.“ - განაცხადა ღოღაძემ.

1770989249

გოჩა ღვინეფაძის განცხადებით, საბოლოო ჯამში მათი პროდუქტის ფასს დახლზე განთავსებისას ყველა ელემენტის და პროცედურის ერთობლიობით ემატება 185 %.„შევედით რაღაც მარკეტში. აქედან ამ X ფასს ემატება რასაც ჩვენ ვეძახით ფასნამატს, რასაც შემდეგ ქსელურ მარკეტში ამატებენ. დაახლოებით 30-დან 40 %-მდეა ფასნამატი, მაგრამ მთავარი იწყება ამის შემდეგ. ის, რასაც ჩვენ ვეძახით „ქეშბექს“, „ქეშბექი“ არ არის ერთი კომპონენტი, „ქეშბექი“ შედგება ციფრების მთელი ერთობლიობისგან.პირველი არის ფიქსირებული გადასახადი, რომელიც ჩვენს შემთხვევაში არის 20.5 %, ამის შედეგ ჩვენი ფასი ის დარჩა რაზეც შეთანხმებული ვართ, ფასნამატი ხომ არის 30 და 40% იმის გარდა ვიძახი. 20.5 % ეს არის ფიქსირებული „ქეშბექი“. ამის შემდეგ მოსდევს მარკეტინგის გადასახადი 15 %. ოღონდ ეს ნარჩენ ძირს არ აკლდება ეს ისევ საწყის ჩვენს ფასს აკლდება. ამას მოსდევს ლოიალობის 1 %. შემდეგ მოდის ციფრული მომსახურების 1 %. ამის შემდეგ არის 7.5% რაც მართლა ეკუთვნით და ლოჯისტიკის ხარჯია, იმიტომ რომ ყველა ქსელურ მარკეტს არ აქვს. ჯამში არის 45 %, ეს იმ ფასნამატის გარდა. ჩემს ფასს დააკლდა 45 %. ეს არის გაწერილი კონტრაქტით. ამაში არ შედის თაროზე განთავსების გადასახადი, არ შედის შესვლის გადასახადი მარკეტების მიხედვით. ასევე არ შედის გადასახადი, პროდუქციას რომ მივაწვდით ისე დახლზე ვერ ხვდება „მეჩიკი“ გვიყენია იქ, საწყობიდან რომ გამოიტანოს პროდუქტი ჩვენ ვუხდით დამატებით ხელფასს, არ შედის პალეტის გადასახადი და სააქციო ფასი.შემდეგ მოდის დღგ-ს გადასახადი. დღევანდელი ჩვენი გათვლებით ჩვენ ფასს [ქსელურ მარკეტებში] ემატება 185% და ის 85 % საიდან მოიტანეთ ვერ გავიგე,“ - განაცხადა გოჩა ღვინეფაძემ.

1770989066

„ობიექტურად რომ ვთქვათ, ეს მართლა დივერსიფიცირებაა - არაერთი გაგებით, როგორც ეკონომიკური ციკლების, ისე სხვა ფაქტორების გათვალისწინებით“, - აღნიშნა ოთარ ნადარაიამ.მისივე თქმით, ჩინეთის ეკონომიკა და საფინანსო სისტემა უკვე გლობალური მასშტაბის მოთამაშეა, რაც ასეთ ნაბიჯს სტრატეგიულ მნიშვნელობას ანიჭებს.როგორც ოთარ ნადარაია აღნიშნავს, საქართველოს ეროვნული ბანკი ამ მიმართულებით გამონაკლისი არ არის და ჩინურ ბაზარზე უკვე არაერთი ევროპული ქვეყანა ოპერირებს. მაგალითად, ნორვეგიის ცენტრალურ ბანკს მნიშვნელოვანი პორტფელი აქვს CIBM-ში, ხოლო ნორვეგიის სუვერენული საინვესტიციო ფონდი ინვესტიციებს სხვადასხვა ბაზარზე გლობალურად ახორციელებს.ნადარაიას თქმით, მულტისავალუტო კალათა თანამედროვე რეზერვების მართვის აუცილებელი ელემენტია. მისი შეფასებით, დოლარი და ევრო ხშირად საკმარისი არ არის და იუანის დამატება პორტფელს ღირებულებას მატებს.„მსოფლიო ეკონომიკაში ობიექტური რეალობაა, რომ ყველაზე დიდი სამი ვალუტა არის დოლარი, ევრო და იუანი“, - აცხადებს ეკონომისტი.მისი შეფასებით, რეზერვების სტრუქტურაში იუანის ეტაპობრივი გაზრდა სტრატეგიულად ლოგიკური ნაბიჯია, თუმცა დომინანტ ვალუტებად კვლავ დოლარი და ევრო დარჩება.საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე (CIBM) წვდომა საქართველოს ეროვნულ ბანკსა და ჩინეთის ცენტრალურ ბანკს შორის გაფორმებული მემორანდუმის ფარგლებში მოიპოვა.აღნიშნული ნაბიჯი მიზნად ისახავს სავალუტო რეზერვების სტრუქტურის გაფართოებას როგორც ვალუტების, ისე აქტივების ტიპებისა და გეოგრაფიული განაწილების მიხედვით.ამჟამად სებ-ის ისტორიულად რეკორდული, დაახლოებით 6.3 მილიარდი აშშ დოლარის ღირებულების საერთაშორისო რეზერვების ძირითადი ნაწილი აშშ დოლარში ნომინირებულ აქტივებშია განთავსებული. რეზერვები ასევე მოიცავს ევროში, SDR-ში, კანადურ დოლარში ნომინირებულ ფასიან ქაღალდებსა და მონეტარულ ოქროს.

1770985999

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის პირველი მოადგილის განცხადებით, რაც უფრო ძველია ავტომობილი, ძრავიც ძველდება და შესაბამისად, მისგან გაფრქვევაც იმატებს, ეს დადასტურებული ფაქტია. ევრო 5 სტანდარტიც 10 წლიან მანქანაზე მოქმედებს; 10 წლის შემდეგ ძრავი ისე ძველდება, რომ გაფრქვევები ამ მანქანიდან, რაც არ უნდა კარგად მოვლილი იყოს, მაინც იმატებს. სწორედ აქედან გამომდინარე იქნა დაწესებული შეზღუდვა წლოვანებასთან მიმართებით. ეს შეზღუდვა არ ვრცელდება ელექტროავტომობილებზე.„ქვეყანაში გვაქვს ავტომობილების იმპორტის ყოველწლიური 25%-იანი ზრდა, სადაც ჰიბრიდული ავტომობილების წილი არ იზრდება. მზარდია დიზელის და ბენზინის ძრავაზე მომუშავე ავტომობილების წილი. ეს მზარდი ტენდენცია უნდა შემცირდეს, რაც საბოლოო ჯამში, ჰაერის ხარისხის მდგომარეობაზე უნდა აისახოს.ეტაპობრივად ავტოპარკი განახლდება; ეს განახლება, თავის მხრივ, შეამცირებს გაფრქვევებს. რითაც, საბოლოო ჯამში, მივიღებთ გარკვეულ გაუმჯობესებას.ჩვენი საბოლოო მიზანი არის, რომ, ერთი მხრივ, ქალაქებში, ჩვენს საცხოვრებელ გარემოში გადაადგილება შევძლოთ; თუ განუსაზღვრელად დავამატებთ სატრანსპორტო საშუალებებს, ერთ დღეს ფიზიკურად შეუძლებელი იქნება გადაადგილება და, მეორე მხრივ, ჰაერის ხარისხი გაუმჯობესდეს“, - აღნიშნა ნინო თანდილაშვილმა.

1770985925

Galt & Taggart-ის ეკონომისტის თქმით, ბოლო წლებში ცენტრალური ბანკების მხრიდან საერთაშორისო რეზერვების დივერსიფიკაციას განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა.„ბოლო წლებში ცენტრალური ბანკები მეტ ყურადღებას უთმობენ საერთაშორისო რეზერვების დივერსიფიკაციას. გლობალური ეკონომიკური და მონეტარული გარემოს ცვლილებების ფონზე, სარეზერვო აქტივების სტრუქტურის გადახედვა და ეტაპობრივი გაფართოება ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიმართულებად ჩამოყალიბდა. ამ პროცესში შეინიშნება როგორც ოქროს შესყიდვების ზრდა, ისე სხვადასხვა ვალუტასა და ბაზარზე ნომინირებული ფინანსური ინსტრუმენტების დამატება სარეზერვო პორტფელებში. დივერსიფიკაციის ამ კონტექსტში საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე წვდომის მიღება შეიძლება განიხილებოდეს, როგორც საერთაშორისო რეზერვების გეოგრაფიული და ვალუტის ჭრილში დივერსიფიკაციის მიმართულებით გადადგმული ნაბიჯი. აღნიშნული გადაწყვეტილება ქმნის შესაძლებლობას გაფართოვდეს საინვესტიციო არეალი და გარკვეულწილად შემცირდეს რეზერვების კონცენტრაცია ტრადიციულ ბაზრებსა და ვალუტებზე, იმავდროულად დაცული იყოს რეზერვების მართვის ძირითადი პრინციპები - უსაფრთხოება და ლიკვიდურობა. ეს გადაწყვეტილება ფასდება როგორც რეზერვების დივერსიფიკაციის მიმართულებით გადადგმული ნაბიჯი“, - აცხადებს ლაშა ქავთარაძე.საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა მსოფლიოს ერთ-ერთ უმსხვილეს და უმნიშვნელოვანეს საფინანსო ბაზარზე - ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე (China Interbank Bond Market - CIBM) მოიპოვა წვდომა.აღნიშნულის შედეგად, საქართველოს ეროვნული ბანკი შეუერთდა ცენტრალური ბანკების იმ ჩამონათვალს, რომელთაც ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე ოპერირების საშუალება ეძლევათ. CIBM-ზე დაშვების შესახებ შეთანხმება საქართველოს ეროვნული ბანკის დელეგაციის ჩინეთში ოფიციალური ვიზიტისას, ჩინეთის ცენტრალურ ბანკთან გაფორმებული მემორანდუმის ფარგლებში შედგა.შეთანხმების მიხედვით, სებ-მა აქტიური მოლაპარაკებები დაიწყო ჩინეთის ბანკთაშორის ობლიგაციების ბაზარზე წვდომის მოპოვებისა და შესაბამისი ხელშეკრულებების გაფორმების მიზნით ჩინეთის ცენტრალურ ბანკთან. 2025 წლის 23 დეკემბერს კი ხელი მოეწერა CIBM ბაზარზე ინვესტირებასთან დაკავშირებულ ხელშეკრულებას, რომლის საფუძველზეც ჩინეთის ცენტრალური ბანკი საქართველოს ეროვნულ ბანკს აღნიშნულ ბაზარზე ოპერაციების განხორციელებისთვის საჭირო ძირითადი მომსახურებებით უზრუნველყოფს. მათ შორის, ვაჭრობის, ანგარიშსწორებისა და ობლიგაციების კასტოდიური მომსახურების მხარდაჭერით.

1770984355